مقام ابراهیم

مقام ابراهیم

سنگ متبرکی که جای پای معمار کعبه را جاودانه ساخت؛ مصلی و نماد ابدی فروتنی در طواف

۲ دقیقه مطالعه

در یک نگاه

گروه
متن‌ها، آثار و یادگارهای اسلامی
دسته
اشیاء و نمادهای تاریخی
محل قرارگیری
محوطه مطاف در نزدیکی درِ کعبه (حدود ۱۰ متری دیوار شرقی)
محل قرارگیری
محوطه مطاف در نزدیکی درِ کعبه (حدود ۱۰ متری دیوار شرقی)
نشان ماندگار
فرورفتگی جای دو پای مبارک حضرت ابراهیم(ع) بر روی سنگ
نشان ماندگار
فرورفتگی جای دو پای مبارک حضرت ابراهیم(ع) بر روی سنگ
کاربرد ساختاری
بالابر و داربست متحرک هنگام بالا بردن دیوارهای کعبه
کاربرد ساختاری
بالابر و داربست متحرک هنگام بالا بردن دیوارهای کعبه
دستور صریح قرآنی
وَاتَّخِذُوا مِن مَّقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى (بقره، ۱۲۵)
دستور صریح قرآنی
وَاتَّخِذُوا مِن مَّقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى (بقره، ۱۲۵)
محفظه کنونی
جایگاهی بلورین و طلایی بسیار زیبا در مسجدالحرام
محفظه کنونی
جایگاهی بلورین و طلایی بسیار زیبا در مسجدالحرام

سکویی از ایمان زیر پای معمار توحید

هنگامی که حضرت ابراهیم(ع) و فرزندش اسماعیل(ع) دیوارهای کعبه را بالا می‌بردند، دیوارها مرتفع شد و دست ابراهیم(ع) دیگر به رج‌های بالایی نمی‌رسید. حضرت اسماعیل(ع) سنگی آورد تا پدر بر روی آن بایستد. با ایستادن خلیل‌الله(ع)، به قدرت اعجاز پروردگار، این سنگ سخت همانند موم نرم شد و جای پاهای مبارک حضرت ابراهیم(ع) در آن فرو رفت و تا امروز باقی ماند.

سکویی از ایمان زیر پای معمار توحید

هنگامی که حضرت ابراهیم(ع) و فرزندش اسماعیل(ع) دیوارهای کعبه را بالا می‌بردند، دیوارها مرتفع شد و دست ابراهیم(ع) دیگر به رج‌های بالایی نمی‌رسید. حضرت اسماعیل(ع) سنگی آورد تا پدر بر روی آن بایستد. با ایستادن خلیل‌الله(ع)، به قدرت اعجاز پروردگار، این سنگ سخت همانند موم نرم شد و جای پاهای مبارک حضرت ابراهیم(ع) در آن فرو رفت و تا امروز باقی ماند.

فراخوان عمومی به سوی کعبه بر فراز سنگ

پس از پایان ساخت کعبه، خداوند به ابراهیم(ع) دستور دادند: «وَ أَذِّنْ فِي النَّاسِ بِالْحَجِّ»؛ یعنی مردم را به حج فراخوان! حضرت ابراهیم(ع) بر روی همین سنگ ایستادند و با صوتی ملکوتی ندای توحید سردادند و ارواح پاک موحدان در صلب پدران پاسخ دادند: لبیک اللهم لبیک. این سنگ پایگاه آن اعلام جهانی بود.

فراخوان عمومی به سوی کعبه بر فراز سنگ

پس از پایان ساخت کعبه، خداوند به ابراهیم(ع) دستور دادند: «وَ أَذِّنْ فِي النَّاسِ بِالْحَجِّ»؛ یعنی مردم را به حج فراخوان! حضرت ابراهیم(ع) بر روی همین سنگ ایستادند و با صوتی ملکوتی ندای توحید سردادند و ارواح پاک موحدان در صلب پدران پاسخ دادند: لبیک اللهم لبیک. این سنگ پایگاه آن اعلام جهانی بود.

نماز طواف در پس مقام ابراهیم

خداوند در آیه ۱۲۵ سوره بقره رسماً به حاجیان فرمان دادند: «از مقام ابراهیم جایگاهی برای نماز بسازید». هر مسلمانی پس از پایان هفت دور طواف واجب به دور کعبه، باید پشت سر مقام ابراهیم بایستد و دو رکعت نماز طواف اقامه کند؛ پیوندی زیبا با رد پای پدری که بت‌ها را شکست و خانه یکتاپرستی را پی نهاد.

نماز طواف در پس مقام ابراهیم

خداوند در آیه ۱۲۵ سوره بقره رسماً به حاجیان فرمان دادند: «از مقام ابراهیم جایگاهی برای نماز بسازید». هر مسلمانی پس از پایان هفت دور طواف واجب به دور کعبه، باید پشت سر مقام ابراهیم بایستد و دو رکعت نماز طواف اقامه کند؛ پیوندی زیبا با رد پای پدری که بت‌ها را شکست و خانه یکتاپرستی را پی نهاد.

چند نکته جالب

  1. ۱عمق فرورفتگی جای پاها در سنگ حدود ۹ تا ۱۰ سانتی‌متر است و جای انگشتان پا به روشنی نمایان است.
  2. ۲عمق فرورفتگی جای پاها در سنگ حدود ۹ تا ۱۰ سانتی‌متر است و جای انگشتان پا به روشنی نمایان است.
  3. ۳این سنگ تا قرن‌ها دست‌نخورده بود و برای جلوگیری از فرسایش امروزه در محفظه‌ای شیشه‌ای و برنزی حفاظت می‌شود.
  4. ۴این سنگ تا قرن‌ها دست‌نخورده بود و برای جلوگیری از فرسایش امروزه در محفظه‌ای شیشه‌ای و برنزی حفاظت می‌شود.
  5. ۵مقام ابراهیم یکی از آیات و نشانه‌های روشن خداوند در مکه معظمه (فیهِ آیاتٌ بَیِّناتٌ مَقامُ إِبراهیم) به شمار می‌آید.
  6. ۶مقام ابراهیم یکی از آیات و نشانه‌های روشن خداوند در مکه معظمه (فیهِ آیاتٌ بَیِّناتٌ مَقامُ إِبراهیم) به شمار می‌آید.

سوالات رایج درباره‌ی مقام ابراهیم

آیا نماز طواف حتماً باید پشت مقام ابراهیم خوانده شود؟

بله، در فقه شیعه و اکثر مذاهب نماز طواف واجب باید در پشت مقام ابراهیم و در صورت شلوغی شدید، در امتداد آن به سمت عقب اقامه شود.

آیا نماز طواف حتماً باید پشت مقام ابراهیم خوانده شود؟

بله، در فقه شیعه و اکثر مذاهب نماز طواف واجب باید در پشت مقام ابراهیم و در صورت شلوغی شدید، در امتداد آن به سمت عقب اقامه شود.

جنس سنگ مقام ابراهیم چیست؟

سنگی رسوبی و آهکی به رنگ زرد و مایل به سفیدی به ابعاد تقریبی ۵۰ در ۵۰ سانتی‌متر.

جنس سنگ مقام ابراهیم چیست؟

سنگی رسوبی و آهکی به رنگ زرد و مایل به سفیدی به ابعاد تقریبی ۵۰ در ۵۰ سانتی‌متر.

منابع این دانستنی

  • قرآن کریم، سوره بقره آیه ۱۲۵ و آل‌عمران آیه ۹۷
  • قرآن کریم، سوره بقره آیه ۱۲۵ و آل‌عمران آیه ۹۷
  • اخبار مکه، ازرقی، جلد ۱
  • اخبار مکه، ازرقی، جلد ۱
  • وسائل الشیعه، شیخ حر عاملی (ابواب الطواف)
  • وسائل الشیعه، شیخ حر عاملی (ابواب الطواف)