پرده کعبه
کسوه مشکین بیتالله الحرام؛ شاهکار هنر خوشنویسی و بافندگی ابریشم با کتیبههای زرین لا اله الا الله

در یک نگاه
- گروه
- متنها، آثار و یادگارهای اسلامی
- دسته
- اشیاء و نمادهای تاریخی
- نام کهن
- کِسوه (پوشش و لباس کعبه)
- نام کهن
- کِسوه (پوشش و لباس کعبه)
- ماده بافت
- ۶۷۰ کیلوگرم ابریشم طبیعی سیاه، ۱۲۰ کیلوگرم سیم طلا و ۱۰۰ کیلوگرم نقره
- ماده بافت
- ۶۷۰ کیلوگرم ابریشم طبیعی سیاه، ۱۲۰ کیلوگرم سیم طلا و ۱۰۰ کیلوگرم نقره
- متن کتیبهها
- آیات سوره اخلاص، آیةالکرسی و عبارات ذکر توحید به خط ثلث زرین
- متن کتیبهها
- آیات سوره اخلاص، آیةالکرسی و عبارات ذکر توحید به خط ثلث زرین
- زمان سنتی تعویض
- سالی یکبار در موسم حج (صبح روز عرفه یا روز اول محرم)
- زمان سنتی تعویض
- سالی یکبار در موسم حج (صبح روز عرفه یا روز اول محرم)
- ابعاد پرده
- چهار قطعه به ارتفاع ۱۴ متر و کمربند طلاکوب به دور تا دور بنا
- ابعاد پرده
- چهار قطعه به ارتفاع ۱۴ متر و کمربند طلاکوب به دور تا دور بنا
پیشینه کهن پوشش خانه کعبه
پوشاندن کعبه سنتی بسیار کهن است که حتی به دوران پیش از اسلام و شاهان حمیری یمن بازمیگردد. پس از فتح مکه، پیامبر اکرم(ص) کعبه را با پارچههای نفیس یمانی پوشاندند. در دورههای بعد، پرده کعبه همواره نمادی از شکوه، حراست و احترام جهان اسلام به کانون توحید بوده است و کارگاههای ویژهای برای بافت آن برپا میشده است.
پیشینه کهن پوشش خانه کعبه
پوشاندن کعبه سنتی بسیار کهن است که حتی به دوران پیش از اسلام و شاهان حمیری یمن بازمیگردد. پس از فتح مکه، پیامبر اکرم(ص) کعبه را با پارچههای نفیس یمانی پوشاندند. در دورههای بعد، پرده کعبه همواره نمادی از شکوه، حراست و احترام جهان اسلام به کانون توحید بوده است و کارگاههای ویژهای برای بافت آن برپا میشده است.
هنر خوشنویسی ثلث و کتیبههای زربافت
زیبایی خیرهکننده پرده کعبه در کمربند طلاکوب آن است؛ کمربندی به طول ۴۷ متر که آیات نورانی قرآن کریم با خط ثلث جلی توسط استادان طراز اول خوشنویسی با نخهای طلا و نقره بر روی پارچه ابریشم برجستهدوزی میشود. عبارات «یا حی یا قیوم» و «لا اله الا الله محمد رسول الله» در میان تار و پود سیاه آن خودنمایی میکند.
هنر خوشنویسی ثلث و کتیبههای زربافت
زیبایی خیرهکننده پرده کعبه در کمربند طلاکوب آن است؛ کمربندی به طول ۴۷ متر که آیات نورانی قرآن کریم با خط ثلث جلی توسط استادان طراز اول خوشنویسی با نخهای طلا و نقره بر روی پارچه ابریشم برجستهدوزی میشود. عبارات «یا حی یا قیوم» و «لا اله الا الله محمد رسول الله» در میان تار و پود سیاه آن خودنمایی میکند.
سنت آیینی تعویض پرده در مواسم حج
هر سال در ایام حج که کعبه خلوت است، پرده نو با مناسکی ویژه آویخته میشود. پرده کهنه باز میشود و به قطعات کوچک تقسیم شده و به عنوان هدایایی نفیس به سران کشورهای اسلامی، موزهها و شخصیتها اعطا میگردد. در آستانه تعویض، پرده را مقداری بالا میزنند تا در ایام ازدحام طواف آسیبی نبیند که اصطلاحاً به آن «احرام بستن کعبه» میگویند.
سنت آیینی تعویض پرده در مواسم حج
هر سال در ایام حج که کعبه خلوت است، پرده نو با مناسکی ویژه آویخته میشود. پرده کهنه باز میشود و به قطعات کوچک تقسیم شده و به عنوان هدایایی نفیس به سران کشورهای اسلامی، موزهها و شخصیتها اعطا میگردد. در آستانه تعویض، پرده را مقداری بالا میزنند تا در ایام ازدحام طواف آسیبی نبیند که اصطلاحاً به آن «احرام بستن کعبه» میگویند.
چند نکته جالب
- ۱در دوران فاطمیان و عثمانی، کاروان باشکوهی به نام «مَحمل» هر سال پرده کعبه را از مصر به مکه میآورد.
- ۲در دوران فاطمیان و عثمانی، کاروان باشکوهی به نام «مَحمل» هر سال پرده کعبه را از مصر به مکه میآورد.
- ۳در سالهای اخیر، کارخانه اختصاصی «کسوة الکعبة المشرفة» در مکه تأسیس شده که مدرنترین ابزارهای بافت و دوخت طلا را به کار میگیرد.
- ۴در سالهای اخیر، کارخانه اختصاصی «کسوة الکعبة المشرفة» در مکه تأسیس شده که مدرنترین ابزارهای بافت و دوخت طلا را به کار میگیرد.
- ۵پرده کعبه درون بنای کعبه نیز به رنگ سبز با کتیبههای نقرهای پوشانده شده است.
- ۶پرده کعبه درون بنای کعبه نیز به رنگ سبز با کتیبههای نقرهای پوشانده شده است.
سوالات رایج دربارهی پرده کعبه
چرا پرده کعبه به رنگ سیاه است؟
در قرون نخستین گاهی سفید، سبز یا قرمز بوده است، اما از زمان عباسیان به خاطر ماندگاری، وقار و عدم نمایش گرد و غبار به رنگ سیاه تثبیت شد.
چرا پرده کعبه به رنگ سیاه است؟
در قرون نخستین گاهی سفید، سبز یا قرمز بوده است، اما از زمان عباسیان به خاطر ماندگاری، وقار و عدم نمایش گرد و غبار به رنگ سیاه تثبیت شد.
پرده کعبه چند وقت یکبار عوض میشود؟
سالی یکبار به طور کامل تعویض میگردد.
پرده کعبه چند وقت یکبار عوض میشود؟
سالی یکبار به طور کامل تعویض میگردد.
منابع این دانستنی
- تاریخ مکه، ازرقی
- تاریخ مکه، ازرقی
- تاریخ الکعبة المعظمة، علی حسنی خربوطلی
- تاریخ الکعبة المعظمة، علی حسنی خربوطلی
- اخبار مکة، فاکهی
- اخبار مکة، فاکهی
