حضرت معصومه(س)

حضرت معصومه(س)

کریمه اهل‌بیت و شفیعه روز جزا؛ بانویی که هجرتش قم را به کانون علم و فقاهت جهان تشیع تبدیل کرد

۲ دقیقه مطالعه

در یک نگاه

گروه
پیامبران و شخصیت‌های اثرگذار
دسته
زنان تأثیرگذار در تاریخ اسلام
نام و نسب مطهر
فاطمه بنت موسی بن جعفر(ع)، خواهر امام رضا(ع)
نام و نسب مطهر
فاطمه بنت موسی بن جعفر(ع)، خواهر امام رضا(ع)
لقب منصوص
معصومه (عطا شده از جانب امام رضا)
لقب منصوص
معصومه (عطا شده از جانب امام رضا)
زیارت‌نامه مأثور
تنها بانویی پس از حضرت زهرا(س) که زیارت‌نامه معتبر از امام معصوم دارد
زیارت‌نامه مأثور
تنها بانویی پس از حضرت زهرا(س) که زیارت‌نامه معتبر از امام معصوم دارد
هجرت تاریخی
حرکت به سوی مرو برای دیدار برادر و رحلت در شهر قم
هجرت تاریخی
حرکت به سوی مرو برای دیدار برادر و رحلت در شهر قم
مرقد شریف
کانون شهر مقدس قم و پناهگاه حوزه‌های علمیه
مرقد شریف
کانون شهر مقدس قم و پناهگاه حوزه‌های علمیه

بانوی عالم خاندان کاظم(ع) در مدینه

حضرت فاطمه معصومه(س) در مدینه در خانه‌ای سرشار از عطر وحی پرورش یافتند. در غیاب پدر بزرگوارشان امام موسی کاظم(ع) که در زندان‌های بغداد بودند، ایشان پاسخگوی پرسش‌های فقهی و کلامی شیعیان بودند؛ نقل است روزی کاروانی از مراجعان پاسخ نامه‌های خود را از ایشان گرفتند و امام کاظم(ع) پس از دیدن پاسخ‌ها سه بار فرمودند: «فَداها اَبوها» (پدرش به فدایش باد).

بانوی عالم خاندان کاظم(ع) در مدینه

حضرت فاطمه معصومه(س) در مدینه در خانه‌ای سرشار از عطر وحی پرورش یافتند. در غیاب پدر بزرگوارشان امام موسی کاظم(ع) که در زندان‌های بغداد بودند، ایشان پاسخگوی پرسش‌های فقهی و کلامی شیعیان بودند؛ نقل است روزی کاروانی از مراجعان پاسخ نامه‌های خود را از ایشان گرفتند و امام کاظم(ع) پس از دیدن پاسخ‌ها سه بار فرمودند: «فَداها اَبوها» (پدرش به فدایش باد).

هجرت شجاعانه به سوی ایران و میزبانی مردم قم

پس از هجرت تحمیلی امام رضا(ع) به مرو، حضرت معصومه(س) با کاروانی از برادران و یاران راهی ایران شدند تا در کنار امام باشند. در ساوه با حمله دشمنان کاروان متوقف شد و بانو بیمار گردیدند. ایشان با آگاهی از جایگاه کهن شیعی قم، فرمودند مرا به قم ببرید. مردم قم با استقبالی بی‌نظیر ناقه ایشان را وارد شهر کردند و در بیت‌النور از ایشان پذیرایی نمودند.

هجرت شجاعانه به سوی ایران و میزبانی مردم قم

پس از هجرت تحمیلی امام رضا(ع) به مرو، حضرت معصومه(س) با کاروانی از برادران و یاران راهی ایران شدند تا در کنار امام باشند. در ساوه با حمله دشمنان کاروان متوقف شد و بانو بیمار گردیدند. ایشان با آگاهی از جایگاه کهن شیعی قم، فرمودند مرا به قم ببرید. مردم قم با استقبالی بی‌نظیر ناقه ایشان را وارد شهر کردند و در بیت‌النور از ایشان پذیرایی نمودند.

رحلت غریبانه و شکل‌گیری حوزه علمیه قم

بانو پس از هفده روز اقامت در قم، در ربیع‌الثانی سال ۲۰۱ هجری به لقاءالله پیوستند. پیکر مطهرشان در باغ بابلان به خاک سپرده شد و به برکت این مزار، قم از شهری محلی به پایتخت علم و معرفت شیعی جهان تبدیل شد و صدها دانشمند بزرگ بر گرد این بقعه تربیت یافتند.

رحلت غریبانه و شکل‌گیری حوزه علمیه قم

بانو پس از هفده روز اقامت در قم، در ربیع‌الثانی سال ۲۰۱ هجری به لقاءالله پیوستند. پیکر مطهرشان در باغ بابلان به خاک سپرده شد و به برکت این مزار، قم از شهری محلی به پایتخت علم و معرفت شیعی جهان تبدیل شد و صدها دانشمند بزرگ بر گرد این بقعه تربیت یافتند.

چند نکته جالب

  1. ۱امام رضا(ع) فرمودند: «مَنْ زارَها عارِفاً بِحَقِّها فَلَهُ الْجَنَّةُ»؛ هر کس او را با معرفت زیارت کند بهشت بر او واجب است.
  2. ۲امام رضا(ع) فرمودند: «مَنْ زارَها عارِفاً بِحَقِّها فَلَهُ الْجَنَّةُ»؛ هر کس او را با معرفت زیارت کند بهشت بر او واجب است.
  3. ۳امام صادق(ع) سال‌ها پیش از تولد ایشان فرموده بودند: «قم حرم ماست و به زودی بانویی از تبار من در آن دفن می‌شود که با شفاعت او شیعیان وارد بهشت می‌شوند».
  4. ۴امام صادق(ع) سال‌ها پیش از تولد ایشان فرموده بودند: «قم حرم ماست و به زودی بانویی از تبار من در آن دفن می‌شود که با شفاعت او شیعیان وارد بهشت می‌شوند».
  5. ۵بیت‌النور عبادتگاه این بانوی مکرمه در شهر قم امروزه زیارتگاه مشتاقان است.
  6. ۶بیت‌النور عبادتگاه این بانوی مکرمه در شهر قم امروزه زیارتگاه مشتاقان است.

سوالات رایج درباره‌ی حضرت معصومه(س)

چرا به ایشان «کریمه اهل‌بیت» می‌گویند؟

این لقب بر اساس رویای صادقه آیت‌الله مرعشی نجفی از امام معصوم نقل شده که فرمودند مزار حضرت معصومه تجلی‌گاه مزار پنهان حضرت زهرا(س) است.

چرا به ایشان «کریمه اهل‌بیت» می‌گویند؟

این لقب بر اساس رویای صادقه آیت‌الله مرعشی نجفی از امام معصوم نقل شده که فرمودند مزار حضرت معصومه تجلی‌گاه مزار پنهان حضرت زهرا(س) است.

علت هجرت ایشان به ایران چه بود؟

اشتیاق به دیدار برادر و امام زمانش حضرت علی بن موسی الرضا(ع) و تقویت خط ارتباطی شیعیان ایران.

علت هجرت ایشان به ایران چه بود؟

اشتیاق به دیدار برادر و امام زمانش حضرت علی بن موسی الرضا(ع) و تقویت خط ارتباطی شیعیان ایران.

منابع این دانستنی

  • تاریخ قم، حسن بن محمد قمی
  • تاریخ قم، حسن بن محمد قمی
  • بحارالانوار، علامه مجلسی، جلد ۴۸، ص ۳۱۵ تا ۳۱۷
  • بحارالانوار، علامه مجلسی، جلد ۴۸، ص ۳۱۵ تا ۳۱۷
  • کامل الزیارات
  • کامل الزیارات